كلمه‌ي حسد و مشتقاتش پنج بار در قرآن ذكر شده است ودر آيات ديگر مضمون آن آمده اگر چه مشتقات لغوي آن ذكر نشده .

حسد عبارت است از اين كه آرزو كني نعمت و امكانات و امتيازاتي كه فلان از آن بهره مند است از دست بدهد و يا دچار بلا و مصيبت شود.اما در غبطه آرزوي زوال نعمت ديگران نداري بلكه آرزو مي كني كه اي كاش من هم داشتم.حال اين نعمتي كه در حسد آرزوي زوالش مي شود چه مادي باشد چه معنوي.كسي از تو زيباتر است،مشهورتر است،موقعيتش بيشتر است ،پيش مردم محبوب تر است،ثروتش بيشتر است،استعدادش قويتر است و.......

امام محمد غزالي مي گويد:اگر كسي نعمتي داشته باشد و از آن سوء استفاده كند و در راه ظلم و معصيت خرج كند جايز است آرزوي زوال نعمتش كني چون در واقع تو آرزوي زوال ظلم و معصيت داري چون اگر همين فرد از همان اموال در راه عدل و طاعت استفاده مي كرد آرزوي زوال نعمتش نمي كردي.

اين حسد مي تواند انگيزه‌هاي مختلفي داشته باشد:

1-    علت العلل حسد راضي نبودن به قضا و قدر خدا و اعتراض به حكمت خداوند حكيم است.

2-    تكبر مثل ابليس وإذ قلنا للملائكة اسجدوا لآدم فسجدوا إلا إبليس أبي و استكبر و كان من الكافرين اولين گناه در آسمان تكبر بود كه از حسادت نشأت گرفت.

3-    موفقيت محسود و عدم موفقيت حاسد:داستان هابيل و قابيل واتل عليهم نبأ ابني آدم بالحق الآية

4-    تبعيض قائل شدن بين افراد يك مجموعه:تبعيض پدر و مادر در بين فرزندان،تبعيض معلم در بين دانش آموزان، تبعيض حاكم در بين رعيت.از جمله داستان يوسف

در مذموم بودن حسد اين است كه خداوند در قرآن در نكوهش اهل كتاب  آنان با به حسود بودن توصيف مي كند ود كثير من أهل الكتاب

حسود نبودن يكي از صفات بارز اصحاب،شاگردان مكتب رسالت است.خداوند در وصف و براي به تصوير كشيدن محبت انصار به مهاجرين فرمود:ولايجدون في صدورهم حاجة مما أوتوا الآية

چشم زدن نيز يك حقيقت است پيامبر صلي الله عليه وسلم فرمود:العين حق و لو كان شئ سابق القدر سبقته العين

و خود پيامبر براي حسن و حسين اين دعا مي كرد أعيذكما بكلمات الله التامة من كل شيطان و هامة و من كل عين لامة دعايي كه ابراهيم براي اسماعيل و اسحاق مي كرد(روايت بخاري)

راه جلوگيري:

1-    پناه بردن به خدا

2-    توكل بر خدا(راه كار اصلي است چون هر ضرر و زياني كه متوجه انسان مي شود منشأ اصلي عملكرد خود انسان است.در واقع حسادت و چشم شبيه بيماري است اگر انسان خود زمينه‌ي بيماري را فراهم نكند به بيماري دچار نمي شود)

3-    خواندن سوره هاي فلق و ناس.

4-    حاسد وضو بگيرد و از آن آب بر بدن محسود پاشيده شود.(داستان سهل بن حنيف و عامر بن ربيعة)

وظيفه‌ي حاسد و عائن:

1-    إذا رأي أحدكم من نفسه أو ماله أو من أخيه ما يعجبه فليدع له بالبركة

2-    متوجه حالقه بودن حسد باشد و از خدا كمك بخواهد وقتي چيز معجبي ديد بگويد ما شاء الله ال قوة إلا بالله

3-    بر خلاف ميل قلبي به محسود نيكي كند.

4-    آن كره و ناپسند دانستن را بر زبان نياورد،بدگويي نكند و اقدام نكند.(مكنونات قلبي به عمل تبديل نشود.)

5-    از واقعيت خود متأسف باشد.